Vergoeding anticonceptie door de zorgverzekering

anticonceptie vergoeding zorgverzekering

Inhoudsopgave

  • Wordt anticonceptie vergoed vanuit de basisverzekering?

  • Welke anticonceptie wordt vergoed?

  • Anticonceptie vanaf 21 jaar

  • Vergoeding van de pil, spiraal en het implantatiestaafje

  • Wat vergoedt de aanvullende verzekering?

  • Waar moet u op letten bij de vergoeding van anticonceptie?

  • Wat betaalt u zelf voor anticonceptie?

  • Veelgestelde vragen over anticonceptie en de zorgverzekering

Wordt anticonceptie vergoed vanuit de basisverzekering?

Of anticonceptie wordt vergoed, hangt vooral af van uw leeftijd en van het soort anticonceptie dat u gebruikt.

Voor vrouwen en meisjes jonger dan 21 jaar kan anticonceptie vanuit de basisverzekering worden vergoed. Vanaf 21 jaar wordt anticonceptie normaal gesproken niet meer vanuit de basisverzekering betaald.

Er zijn wel belangrijke uitzonderingen. Ook na het bereiken van de 21-jarige leeftijd kan anticonceptie vanuit de basisverzekering worden vergoed wanneer het middel wordt voorgeschreven voor de behandeling van endometriose of bij zeer hevig bloedverlies tijdens de menstruatie waarbij sprake is van bloedarmoede.

Voor de meeste mensen vanaf 21 jaar komt de vergoeding dus neer op zelf betalen of een aanvullende verzekering afsluiten.

De leeftijdsgrens is niet het enige waar u op moet letten

“Anticonceptie wordt tot 21 jaar vergoed” is een handige vuistregel, maar het verhaal is iets ingewikkelder.

Er wordt onderscheid gemaakt tussen anticonceptiemiddelen die onder de geneesmiddelen vallen en anticonceptiemiddelen die als hulpmiddel worden vergoed. Ook kunnen voor bepaalde middelen eigen bijdragen of andere voorwaarden gelden.

Bovendien kan de vergoeding van het middel zelf anders geregeld zijn dan de vergoeding voor het plaatsen of verwijderen ervan.

Dat laatste is vooral belangrijk bij een spiraal of anticonceptiestaafje.

De huisarts is een belangrijke uitzondering voor het eigen risico

Voor anticonceptie die vanuit de basisverzekering wordt vergoed, kan vanaf 18 jaar het eigen risico gelden.

Voor het plaatsen of verwijderen van een spiraal of anticonceptiestaafje door de huisarts geldt echter geen eigen risico.

Dat maakt het verschil tussen het anticonceptiemiddel en de medische handeling extra belangrijk. Een vergoeding betekent dus niet automatisch dat alles rondom het gebruik van het middel op dezelfde manier wordt vergoed.

Welke anticonceptie wordt vergoed?

Er zijn verschillende soorten anticonceptie. De vergoeding hangt af van de manier waarop het middel onder de Zorgverzekeringswet wordt aangemerkt.

Voorbeelden zijn:

  • de anticonceptiepil;

  • de vaginale ring;

  • de anticonceptiepleister;

  • het anticonceptiestaafje;

  • het hormoonspiraaltje;

  • het koperspiraaltje;

  • het pessarium.

Condooms vallen hier niet onder. Condooms worden niet vanuit de basisverzekering vergoed.

Hormonale anticonceptie

Bij hormonale anticonceptie gaat het onder meer om de pil, de vaginale ring, de anticonceptiepleister, het implantatiestaafje en het hormoonspiraaltje.

Voor jonger dan 21 jaar kan deze anticonceptie vanuit de basisverzekering worden vergoed. Bij geneesmiddelen kunnen echter regels gelden rond de maximale vergoeding en een eventuele eigen bijdrage.

Dat betekent dat “vergoed” niet altijd hetzelfde is als “helemaal gratis”.

Het koperspiraaltje en andere hulpmiddelen

Een koperspiraaltje bevat geen hormonen. Het valt daardoor onder een andere regeling dan hormonale anticonceptie.

Voor iemand jonger dan 21 jaar kan een koperhoudend spiraaltje vanuit de basisverzekering worden vergoed. Voor deze hulpmiddelen geldt geen wettelijke eigen bijdrage zoals bij hormonale anticonceptiemiddelen.

De manier waarop het spiraaltje wordt geleverd en geplaatst, kan wel verschil maken voor de uiteindelijke kosten.

Condooms

Condooms worden niet vanuit de basisverzekering vergoed.

Wilt u condooms toch vergoed krijgen, dan moet u kijken of uw aanvullende verzekering hiervoor een vergoeding biedt. Dat komt bij sommige aanvullende pakketten voor, maar de voorwaarden verschillen.

Anticonceptie vanaf 21 jaar

Vanaf 21 jaar moet u anticonceptie normaal gesproken zelf betalen.

Dat geldt bijvoorbeeld voor de anticonceptiepil, het hormoonspiraaltje en het koperspiraaltje.

Een aanvullende verzekering kan deze kosten soms geheel of gedeeltelijk vergoeden. Of dat interessant is, hangt af van de premie en van hoeveel anticonceptie u verwacht te gebruiken.

Medische uitzonderingen

Er is een belangrijke uitzondering wanneer anticonceptie niet alleen wordt gebruikt om een zwangerschap te voorkomen, maar onderdeel is van de behandeling van een medische aandoening.

Anticonceptie kan vanuit de basisverzekering worden vergoed bij endometriose. Dat kan ook het geval zijn bij zeer hevig menstrueel bloedverlies waarbij bloedarmoede is ontstaan.

De vergoeding is dan niet gebaseerd op uw leeftijd, maar op de medische indicatie.

Het is dus niet zo dat iemand vanaf 21 jaar onder geen enkele omstandigheid anticonceptie uit de basisverzekering kan krijgen.

Een medische indicatie moet wel echt van toepassing zijn

Het feit dat een anticonceptiemiddel menstruatieklachten vermindert, betekent op zichzelf niet dat het automatisch vanuit de basisverzekering wordt vergoed.

Er moet worden voldaan aan de voorwaarden voor vergoeding vanuit de basisverzekering.

Twijfelt u of uw situatie hieronder valt? Bespreek dit dan met uw huisarts of behandelend specialist en vraag zo nodig vooraf aan uw zorgverzekeraar hoe de vergoeding wordt verwerkt.

Vergoeding van de pil, spiraal en het implantatiestaafje

De pil is een geneesmiddel. Voor vergoeding gelden daarom de regels die voor geneesmiddelen uit de basisverzekering gelden.

Bij een spiraal of implantatiestaafje spelen twee kostenposten een rol: het middel zelf en de plaatsing.

Die worden niet altijd op dezelfde manier vergoed.

De anticonceptiepil

De anticonceptiepil kan voor iemand jonger dan 21 jaar vanuit de basisverzekering worden vergoed.

Bij geneesmiddelen kan een eigen bijdrage ontstaan als de prijs van het gekozen middel hoger is dan de maximale vergoeding die volgens de geneesmiddelenregels geldt.

Een alternatief middel of een ander merk kan daardoor financieel anders uitpakken.

Heeft u een voorkeur voor een bepaald merk of een bepaalde variant? Vraag dan bij de apotheek of verzekeraar wat de vergoeding daarvan is voordat u ervan uitgaat dat u niets hoeft bij te betalen.

Het hormoonspiraaltje

Een hormoonspiraaltje kan bij iemand jonger dan 21 jaar onder voorwaarden vanuit de basisverzekering worden vergoed.

Vanaf 21 jaar betaalt u het spiraaltje normaal gesproken zelf, tenzij sprake is van een medische indicatie waarvoor de basisverzekering de anticonceptie wel vergoedt.

Ook hier moet u het spiraaltje zelf onderscheiden van de plaatsing.

Het koperspiraaltje

Het koperspiraaltje is een hormoonvrije vorm van anticonceptie. Voor iemand jonger dan 21 jaar kan het spiraaltje vanuit de basisverzekering worden vergoed.

Bij deze hulpmiddelen geldt geen eigen bijdrage zoals bij hormonale anticonceptiemiddelen.

Vanaf 21 jaar moet u het koperspiraaltje normaal gesproken zelf betalen, tenzij een medische indicatie recht geeft op vergoeding vanuit de basisverzekering of u hiervoor aanvullend verzekerd bent.

Het anticonceptiestaafje

Ook het anticonceptiestaafje kan voor jonger dan 21 jaar vanuit de basisverzekering worden vergoed.

Vanaf 21 jaar geldt in principe hetzelfde als bij andere vormen van anticonceptie: zelf betalen, aanvullend verzekeren of vergoeding vanuit de basisverzekering wanneer sprake is van een medische indicatie.

Plaatsen en verwijderen van een spiraal

Bij een spiraal is het verstandig om vooraf te vragen wie het spiraaltje plaatst.

De plaatsing kan bijvoorbeeld door de huisarts, verloskundige of gynaecoloog gebeuren. De kosten en de manier waarop deze worden gedeclareerd kunnen daardoor verschillen.

Laat u een spiraal door de huisarts plaatsen of verwijderen, dan geldt hiervoor geen eigen risico.

Bij plaatsing door een andere zorgverlener kunnen andere regels gelden. Vooral wanneer u daarvoor naar een ziekenhuis of specialist gaat, is het verstandig vooraf te controleren hoe de kosten worden vergoed.

Wat vergoedt de aanvullende verzekering?

Vanaf 21 jaar kan een aanvullende verzekering interessant zijn als u regelmatig anticonceptie gebruikt.

Zorgverzekeraars mogen zelf bepalen welke anticonceptie zij in aanvullende verzekeringen opnemen. De ene verzekering vergoedt bijvoorbeeld de anticonceptiepil, terwijl een andere verzekering ook een spiraal of andere vormen van anticonceptie meeneemt.

Soms wordt een vast bedrag per jaar vergoed. In andere gevallen geldt een percentage van de kosten tot een bepaald maximum.

Een aanvullende verzekering kan meer vergoeden dan alleen de pil

Kijk daarom niet alleen naar “vergoeding anticonceptie”.

Een aanvullend pakket kan bijvoorbeeld een vergoeding bieden voor:

  • de pil;

  • een hormoonspiraal;

  • een koperspiraal;

  • een implantatiestaafje;

  • andere anticonceptiemiddelen;

  • soms ook condooms.

De precieze samenstelling verschilt per verzekering.

Heeft u een spiraal op het oog? Controleer dan specifiek of het spiraaltje zelf onder de vergoeding valt. Het is niet verstandig om ervan uit te gaan dat iedere vergoeding voor anticonceptie automatisch alle soorten anticonceptie omvat.

Let op het maximale bedrag

Een vergoeding van bijvoorbeeld €100 per jaar klinkt aantrekkelijk, maar is niet hetzelfde als volledige vergoeding.

Als een anticonceptiemiddel €150 kost en uw verzekering maximaal €100 per jaar vergoedt, betaalt u de rest zelf.

Ook kan het maximumbedrag gelden voor alle anticonceptiekosten samen.

Gebruik u meerdere vormen van anticonceptie of wilt u in hetzelfde jaar een spiraal laten plaatsen en later andere anticonceptie gebruiken? Kijk dan goed of u met één gezamenlijk maximum te maken hebt.

Waar moet u op letten bij de vergoeding van anticonceptie?

De beste aanvullende verzekering is niet automatisch de verzekering met het hoogste bedrag. Bij anticonceptie zijn vooral de verhouding tussen premie en vergoeding en de precieze voorwaarden belangrijk.

Reken de premie door

Een anticonceptiepil is vaak relatief goedkoop. Daardoor kan een aanvullende verzekering speciaal voor de pil financieel weinig voordeel opleveren.

Een spiraal of implantatiestaafje is een ander verhaal. Daarbij kan de eenmalige rekening veel hoger zijn.

Kijk daarom naar uw verwachte kosten over een heel jaar of, bij een langer werkend anticonceptiemiddel, over de periode waarin u het middel gebruikt.

Een verzekering die in één jaar €150 vergoedt, is bijvoorbeeld interessant op het moment dat u een duur anticonceptiemiddel aanschaft. Maar als u daar jarenlang extra premie voor betaalt, kan de rekensom uiteindelijk heel anders uitvallen.

Kijk naar de looptijd van het anticonceptiemiddel

Dit is een nuttige tip die bij het vergelijken van verzekeringen gemakkelijk wordt vergeten.

Een spiraaltje kan meerdere jaren blijven zitten. U hoeft dus niet ieder jaar opnieuw een bedrag voor het middel uit te geven.

Als u daarvoor een aanvullende verzekering afsluit, kijk dan niet alleen naar het bedrag dat u dit jaar terugkrijgt. Bereken ook hoeveel extra premie u in de jaren daarvoor en daarna betaalt.

Bij een pil ligt de situatie anders, omdat u daar steeds opnieuw kosten voor maakt.

Controleer of het middel of ook de plaatsing wordt vergoed

Dit is misschien wel de belangrijkste controle bij een spiraal.

Een verzekering kan anticonceptie vergoeden, terwijl de vergoeding niet noodzakelijk betekent dat alle kosten rondom het plaatsen of verwijderen onder dezelfde regeling vallen.

Controleer daarom afzonderlijk:

  1. of het anticonceptiemiddel wordt vergoed;

  2. of de plaatsing wordt vergoed;

  3. wie het mag plaatsen;

  4. of er een eigen risico of andere kosten gelden.

Zo voorkomt u dat u alleen naar de prijs van het spiraaltje kijkt en de kosten van de medische handeling vergeet.

Let op de eigen bijdrage bij geneesmiddelen

Bij de pil en andere anticonceptiemiddelen die als geneesmiddel worden gezien, kan een eigen bijdrage gelden.

Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer u een geneesmiddel kiest waarvan de prijs boven de maximale vergoeding uitkomt.

Een aanvullende verzekering kan soms ook de eigen bijdrage voor anticonceptie vergoeden.

Controleer daarom bij het vergelijken of de aanvullende verzekering alleen de kosten boven de basisvergoeding betaalt of een ruimere vergoeding biedt.

Controleer de ingangsdatum

Wilt u een aanvullende verzekering afsluiten omdat u binnenkort een spiraal of ander anticonceptiemiddel nodig hebt? Kijk dan wanneer de vergoeding precies ingaat.

Bij aanvullende verzekeringen kunnen voorwaarden en wachttijden gelden.

Het heeft weinig zin om alleen naar de maximale vergoeding te kijken als u de verzekering pas kunt gebruiken nadat de belangrijkste kosten al zijn gemaakt.

Denk aan de 21e verjaardag

Voor iemand die bijna 21 wordt, kan de vergoeding plotseling veranderen.

Tot de 21e verjaardag kan anticonceptie onder voorwaarden vanuit de basisverzekering worden vergoed. Daarna verandert de situatie meestal en komt u uit bij zelf betalen, een aanvullende verzekering of een medische indicatie.

Wordt u binnenkort 21? Kijk dan ruim van tevoren naar de kosten die u daarna kunt verwachten.

Wat betaalt u zelf voor anticonceptie?

Zelf betalen kan om verschillende redenen aan de orde zijn.

Vanaf 21 jaar betaalt u anticonceptie normaal gesproken zelf als u geen aanvullende vergoeding hebt en er geen medische indicatie voor vergoeding vanuit de basisverzekering bestaat.

Ook wanneer u jonger bent dan 21 jaar, kunt u met kosten te maken krijgen. Bij hormonale anticonceptie kan bijvoorbeeld een eigen bijdrage gelden.

Daarnaast kunnen kosten buiten de vergoeding vallen omdat u voor een bepaald merk of product kiest dat niet volledig wordt vergoed.

Eigen bijdrage en eigen risico zijn niet hetzelfde

Bij anticonceptie kunnen beide begrippen voorkomen en dat zorgt regelmatig voor verwarring.

Een eigen bijdrage is het deel dat u volgens de regels voor een bepaald middel zelf moet betalen.

Het eigen risico is het bedrag dat volwassenen eerst zelf betalen voor zorg uit de basisverzekering waarvoor het eigen risico geldt.

Bij anticonceptie kan het dus voorkomen dat u eerst een eigen bijdrage betaalt en dat het resterende bedrag vervolgens onder het eigen risico valt.

Bij jongeren onder 18 jaar geldt geen verplicht eigen risico.

Vanaf 18 jaar kan het eigen risico een rol spelen

Voor anticonceptiemiddelen die vanuit de basisverzekering worden vergoed, geldt vanaf 18 jaar in principe het eigen risico.

Voor het plaatsen of verwijderen van een spiraal of anticonceptiestaafje door de huisarts geldt geen eigen risico.

Dat verschil kan financieel behoorlijk relevant zijn. Laat u bijvoorbeeld een spiraal plaatsen door de huisarts, dan hoeft u voor die huisartsenzorg niet eerst uw eigen risico aan te spreken.

Veelgestelde vragen over anticonceptie en de zorgverzekering

Wordt anticonceptie vergoed vanuit de basisverzekering?

Voor mensen jonger dan 21 jaar kan anticonceptie vanuit de basisverzekering worden vergoed. Vanaf 21 jaar is er normaal gesproken geen vergoeding meer vanuit het basispakket. Een uitzondering kan gelden wanneer anticonceptie wordt voorgeschreven voor bepaalde medische aandoeningen, zoals endometriose of zeer hevig menstrueel bloedverlies met bloedarmoede.

Wordt de anticonceptiepil vergoed?

Jonger dan 21 jaar kan de pil vanuit de basisverzekering worden vergoed. Daarbij kunnen de regels voor geneesmiddelen en een eventuele eigen bijdrage gelden. Vanaf 21 jaar betaalt u de pil normaal gesproken zelf of gebruikt u een aanvullende verzekering.

Wordt een spiraal vergoed?

Jonger dan 21 jaar kan een hormoonspiraal of koperspiraal onder voorwaarden vanuit de basisverzekering worden vergoed. Vanaf 21 jaar betaalt u het spiraaltje normaal gesproken zelf, tenzij u aanvullend verzekerd bent of een medische indicatie recht geeft op vergoeding vanuit de basisverzekering.

Wordt het plaatsen van een spiraal vergoed?

Dat hangt af van wie de spiraal plaatst en onder welke regeling de zorg valt. Het plaatsen of verwijderen door de huisarts valt niet onder het eigen risico. Bij plaatsing door een andere zorgverlener, bijvoorbeeld in het ziekenhuis, kunnen andere regels gelden.

Wordt een anticonceptiestaafje vergoed?

Voor iemand jonger dan 21 jaar kan het anticonceptiestaafje vanuit de basisverzekering worden vergoed. Vanaf 21 jaar is normaal gesproken een aanvullende verzekering of een medische indicatie nodig voor vergoeding.

Worden condooms vergoed?

Condooms worden niet vanuit de basisverzekering vergoed. Sommige aanvullende verzekeringen bieden hiervoor wel een vergoeding.

Wordt anticonceptie vanaf 21 jaar nooit vergoed?

Niet helemaal. Bij bepaalde medische indicaties kan anticonceptie ook na het bereiken van de 21-jarige leeftijd vanuit de basisverzekering worden vergoed. Daarnaast kan een aanvullende verzekering anticonceptie geheel of gedeeltelijk vergoeden.

Geldt het eigen risico voor anticonceptie?

Dat hangt af van de situatie. Bij anticonceptie die vanuit de basisverzekering wordt vergoed kan vanaf 18 jaar het eigen risico gelden. Voor het plaatsen of verwijderen van een spiraal of anticonceptiestaafje door de huisarts geldt geen eigen risico.

Is een aanvullende verzekering voor anticonceptie voordelig?

Dat hoeft niet. Bij goedkope anticonceptie kan de premie van een aanvullende verzekering hoger zijn dan het bedrag dat u zonder verzekering zou uitgeven. Bij een duurder middel, zoals een spiraal of implantatiestaafje, kan de rekensom anders uitvallen.

Waar moet ik vooral op letten bij een aanvullende verzekering?

Kijk niet alleen naar het maximale bedrag. Controleer ook welke anticonceptiemiddelen worden vergoed, of het bedrag per jaar geldt, of de plaatsing wordt meegenomen, of er een eigen bijdrage wordt vergoed en wanneer de dekking ingaat.

Wat is de belangrijkste tip bij anticonceptie en de zorgverzekering?

Kijk naar uw eigen situatie en de manier waarop u anticonceptie gebruikt. Voor iemand die iedere maand een pil nodig heeft, kan een andere verzekering interessant zijn dan voor iemand die één keer een spiraal laat plaatsen die jarenlang meegaat. De goedkoopste oplossing is soms gewoon zelf betalen.