Brillen en lenzen: wat vergoedt de zorgverzekering?

Vergoeding bril door zorgverzekering

Een gewone bril of een set contactlenzen betaalt u meestal zelf. De basisverzekering is op dit punt namelijk een stuk beperkter dan veel mensen denken. Toch zijn er uitzonderingen. Bij een medische indicatie kunnen bepaalde contactlenzen wel vanuit de basisverzekering worden vergoed. Ook voor sommige kinderen bestaat een beperkte vergoeding voor brillenglazen.

Wie gewoon een nieuwe bril nodig heeft omdat het zicht achteruit is gegaan, is dus meestal aangewezen op de eigen portemonnee of op een aanvullende zorgverzekering. Daarbij loont het om goed naar de voorwaarden te kijken. Een aanvullende verzekering die bijvoorbeeld €100 voor een bril vergoedt, is niet automatisch voordelig als u daarvoor het hele jaar een forse extra premie betaalt.

Inhoudsopgave

  • Worden brillen en lenzen vergoed vanuit de basisverzekering?

  • Wanneer vergoedt de basisverzekering contactlenzen?

  • Wanneer wordt een bril voor een kind vergoed?

  • Wat zijn bijzondere optische hulpmiddelen?

  • Wat vergoedt een aanvullende verzekering voor bril en lenzen?

  • Waar moet u op letten bij een aanvullende verzekering?

  • Wat betaalt u uiteindelijk zelf voor een bril of lenzen?

Worden brillen en lenzen vergoed vanuit de basisverzekering?

Voor de meeste mensen is het antwoord simpel: een gewone bril wordt niet vergoed vanuit de basisverzekering. Dat geldt zowel voor het montuur als voor de normale brillenglazen.

Ook gewone contactlenzen vallen niet onder de basisverzekering. Het maakt daarbij niet uit of u lenzen prettiger vindt dan een bril, liever lenzen draagt tijdens het sporten of simpelweg geen bril wilt dragen.

De basisverzekering kijkt namelijk niet naar wat u persoonlijk het prettigst vindt, maar naar de medische noodzaak. Alleen wanneer sprake is van een bepaalde medische indicatie kan een bril of contactlens als verzekerde zorg worden aangemerkt.

Dat verschil is belangrijk. Een sterke brilsterkte betekent niet automatisch dat u recht hebt op vergoeding. Bij contactlenzen kan een hoge sterkte wél onderdeel zijn van de medische criteria. De regels zijn dus niet hetzelfde voor een bril en voor lenzen.

Een gewone bril is geen basiszorg

Heeft u een bril nodig voor bijziendheid, verziendheid of een cilinderafwijking? Dan betaalt u de bril normaal gesproken zelf. Dat geldt ook als u regelmatig een nieuwe bril nodig hebt omdat uw sterkte verandert.

De basisverzekering is niet bedoeld als vergoeding voor de normale aanschaf van een bril. Ook een duurder montuur, ontspiegelde glazen, meekleurende glazen of andere extra’s worden daardoor niet ineens verzekerde zorg.

Voor dit soort kosten kan een aanvullende verzekering interessant zijn.

Wanneer vergoedt de basisverzekering contactlenzen?

Contactlenzen kunnen onder bepaalde voorwaarden wel vanuit de basisverzekering worden vergoed. Daarvoor moet sprake zijn van een medische indicatie. Een oogarts of andere medisch specialist moet beoordelen dat lenzen in uw situatie duidelijk meer helpen dan een bril.

Een voorbeeld is een zeer grote sterkte. Ook een groot verschil in sterkte tussen beide ogen kan een reden zijn. Verder zijn bepaalde aandoeningen van het hoornvlies of situaties na een hoornvliestransplantatie voorbeelden waarbij medische contactlenzen nodig kunnen zijn.

Ook speciale gekleurde of ingekleurde lenzen kunnen in bepaalde medische situaties onder de vergoeding vallen. Dat kan bijvoorbeeld spelen bij bepaalde aandoeningen waarbij filterglazen van een bril onvoldoende helpen.

De medische indicatie is dus het uitgangspunt. Alleen zeggen dat u met lenzen beter ziet of dat u een bril lastig vindt, is niet voldoende.

Niet iedere lens is automatisch medisch noodzakelijk

Dit is een veelgemaakte vergissing. Het feit dat een oogarts contactlenzen voorschrijft, betekent niet zonder meer dat iedere lens die u daarna koopt volledig wordt vergoed.

De zorgverzekeraar beoordeelt de vergoeding aan de hand van de polisvoorwaarden en de wettelijke regels. Ook het type lens, de medische indicatie en de manier waarop de zorg wordt geleverd kunnen een rol spelen.

Laat daarom vooraf controleren of de voorgeschreven lenzen daadwerkelijk voor vergoeding in aanmerking komen. Zeker bij dure speciale lenzen kan dat een hoop verrassingen voorkomen.

Bij medische lenzen geldt een eigen bijdrage

Voor medische contactlenzen geldt naast de vergoeding vanuit de basisverzekering een wettelijke eigen bijdrage. Die bijdrage hangt onder meer samen met de gebruiksduur van de lens.

Ook het verplichte eigen risico kan van toepassing zijn. De volgorde is belangrijk: eerst wordt de eigen bijdrage in rekening gebracht en daarna kan het resterende bedrag onder het eigen risico vallen.

Dat betekent dat “de lens wordt vergoed” niet hetzelfde is als “ik hoef niets te betalen”.

Wanneer wordt een bril voor een kind vergoed?

Voor kinderen onder de 18 jaar bestaat een beperkte mogelijkheid om brillenglazen vanuit de basisverzekering vergoed te krijgen. Daarvoor moet aan specifieke medische voorwaarden worden voldaan.

Het gaat dus niet om de normale kinderbril die nodig is omdat een kind bijziend of verziend is. Er moet sprake zijn van een situatie die binnen de wettelijke criteria voor vergoeding valt.

Een vergoeding kan bijvoorbeeld aan de orde zijn wanneer een kind een bepaalde ernstige oogafwijking heeft, wanneer sprake is van pathologische bijziendheid of wanneer een oogoperatie vanwege een lensafwijking heeft plaatsgevonden. Ook bij bepaalde vormen van scheelzien kan vergoeding mogelijk zijn.

De vergoeding heeft betrekking op de brillenglazen. Het montuur valt niet onder deze basisvergoeding.

Voor kinderbrillen geldt een eigen bijdrage

Ook wanneer een kind aan de voorwaarden voldoet, betekent dat niet dat de volledige bril gratis is. Voor de brillenglazen geldt een wettelijke eigen bijdrage. Voor het montuur betaalt u zelf.

Het verplichte eigen risico geldt niet voor deze vergoeding voor kinderen.

Dit is vooral belangrijk wanneer een kind snel van sterkte verandert. Een vergoeding voor de glazen betekent namelijk niet automatisch dat alle kosten van een nieuwe bril worden vergoed.

Kinderbril en aanvullende verzekering

Een aanvullende verzekering kan een ruimere vergoeding bieden dan de basisverzekering. Dat kan vooral interessant zijn wanneer een kind regelmatig een nieuwe bril nodig heeft of wanneer u de kosten van het montuur en de glazen wilt beperken.

Let er wel op dat een aanvullende verzekering meestal een maximumbedrag per bepaalde periode hanteert. Een vergoeding van bijvoorbeeld €100 klinkt aantrekkelijk, maar als die slechts eenmaal per twee of drie jaar beschikbaar is, moet u dat anders beoordelen dan wanneer u ieder jaar een vergoeding krijgt.

Het Zorginstituut heeft recent opnieuw gekeken naar de vergoeding van kinderbrillen. Een algemene vergoeding van kinderbrillen voor alle kinderen via de basisverzekering is daarbij niet voorgesteld. De discussie gaat vooral over gerichte hulp voor gezinnen die een kinderbril financieel moeilijk kunnen betalen.

Wat zijn bijzondere optische hulpmiddelen?

Naast gewone brillen en contactlenzen bestaan er speciale optische hulpmiddelen voor mensen die met een normale bril of lens onvoldoende geholpen zijn.

Denk bijvoorbeeld aan een telescoopbril, een verrekijkerbril, een loep of andere bijzondere hulpmiddelen voor slechtzienden.

Deze hulpmiddelen kunnen onder voorwaarden wel vanuit de basisverzekering worden vergoed. Daarvoor moet sprake zijn van een medische noodzaak en moet aan de voorwaarden voor hulpmiddelen worden voldaan.

Dit is een heel andere situatie dan iemand die simpelweg een bril nodig heeft om scherp te kunnen zien.

Ook hier kunnen eigen kosten ontstaan

Bij bijzondere optische hulpmiddelen geldt een wettelijke eigen bijdrage. Daarnaast kan het verplichte eigen risico van toepassing zijn.

Laat daarom vooraf goed berekenen wat de vergoeding in uw situatie betekent. Bij een kostbaar hulpmiddel kan het verschil tussen de wettelijke vergoeding, de eigen bijdrage en het eigen risico behoorlijk oplopen.

Wat vergoedt een aanvullende verzekering voor bril en lenzen?

Voor gewone brillen en contactlenzen is de aanvullende verzekering meestal de belangrijkste mogelijkheid om een vergoeding te krijgen.

Verzekeraars mogen zelf bepalen welke vergoeding zij aanbieden. Daardoor lopen de voorwaarden behoorlijk uiteen. De ene aanvullende verzekering vergoedt bijvoorbeeld een vast bedrag voor een bril of lenzen, terwijl een andere verzekering een percentage van de kosten vergoedt tot een maximum.

Soms geldt één gezamenlijk bedrag voor brillen én contactlenzen. Bij andere verzekeringen zijn de vergoedingen afzonderlijk geregeld.

Daarom is alleen kijken naar de hoogte van de vergoeding niet genoeg.

Een hogere vergoeding is niet altijd een betere keuze

Stel dat een aanvullende verzekering €150 voor een bril vergoedt. Daarvoor betaalt u bijvoorbeeld gedurende het jaar €180 extra premie. Dan bent u financieel gezien niet automatisch voordeliger uit.

De situatie wordt anders wanneer u de aanvullende verzekering ook gebruikt voor andere vergoedingen, bijvoorbeeld fysiotherapie of bepaalde andere zorg. Dan moet u de totale waarde van het pakket bekijken.

Een handige manier om te vergelijken is daarom:

premie van de aanvullende verzekering minus de vergoeding die u verwacht te gebruiken.

Kijk daarbij niet alleen naar de brilvergoeding, maar naar alle zorg waarvoor u de verzekering daadwerkelijk verwacht te gebruiken.

Let op de periode waarover de vergoeding geldt

Een brillenvergoeding kan bijvoorbeeld per kalenderjaar, per twee jaar of per drie jaar beschikbaar zijn. Dat maakt een groot verschil.

Een vergoeding van €150 per drie jaar is omgerekend maar €50 per jaar. Een vergoeding van €100 per jaar is op papier lager, maar kan in de praktijk aantrekkelijker zijn als u regelmatig een bril of lenzen nodig hebt.

Kijk dus altijd naar de combinatie van bedrag én periode.

Waar moet u op letten bij een aanvullende verzekering?

Een aanvullende verzekering voor brillen en lenzen lijkt overzichtelijk, maar de kleine lettertjes kunnen het verschil maken. Let daarom vooral op de volgende punten.

Controleer wat precies wordt vergoed

Wordt een bril vergoed, contactlenzen of beide? En geldt de vergoeding voor het hele bedrag of alleen voor brillenglazen?

Bij een bril kunnen de kosten bestaan uit het montuur, de glazen en allerlei extra opties. Een vergoeding kan bijvoorbeeld alleen als totaalbedrag gelden. Dan betaalt u het resterende bedrag zelf.

Bij lenzen kan weer een andere regeling gelden.

Kijk naar de maximale vergoeding

Een aanvullende verzekering vergoedt vaak tot een bepaald maximumbedrag. Kost uw bril €250 en bedraagt de maximale vergoeding €100, dan blijft €150 voor eigen rekening.

Ook als de verzekeraar een percentage vergoedt, kan een maximum gelden.

Een vergoeding van “100%” klinkt daarom aantrekkelijk, maar zegt op zichzelf weinig. 100% van de kosten tot maximaal €75 is iets heel anders dan 100% tot €250.

Controleer hoe vaak u de vergoeding krijgt

Dit is misschien wel het belangrijkste punt bij een brillenverzekering.

Een vergoeding die iedere twee of drie jaar beschikbaar komt, moet u niet vergelijken met een jaarlijkse vergoeding zonder de looptijd mee te nemen.

Heeft u meestal vier jaar dezelfde bril? Dan heeft u weinig aan een hoge vergoeding die u jaarlijks zou kunnen gebruiken. Heeft u juist regelmatig nieuwe glazen nodig, dan kan een andere polis veel interessanter zijn.

Kijk of er een wachttijd geldt

Bij sommige aanvullende verzekeringen kan een wachttijd gelden voordat u gebruik kunt maken van bepaalde vergoedingen. Dat kan vervelend zijn als u juist een verzekering afsluit omdat u binnenkort een nieuwe bril nodig hebt.

Controleer daarom voordat u overstapt wanneer de brillen- of lenzenvergoeding daadwerkelijk ingaat.

Controleer of er een gecontracteerde opticien nodig is

Bij aanvullende verzekeringen kunnen voorwaarden gelden voor de winkel of zorgverlener waar u de bril of lenzen koopt.

Ga daar niet zomaar van uit. Controleer de voorwaarden voordat u de bestelling plaatst, zeker wanneer u gebruik wilt maken van een aanbieding bij een opticien.

Vergelijk niet alleen op de brilvergoeding

Dit is een praktische tip die vaak wordt vergeten. Een aanvullende verzekering sluit u niet af voor een bedrag dat op papier mooi klinkt, maar voor de totale dekking.

Heeft u daarnaast geen behoefte aan de andere vergoedingen uit het pakket? Dan kan zelf een bril betalen financieel aantrekkelijker zijn.

Een aanvullende verzekering is vooral interessant als de verwachte vergoedingen samen opwegen tegen de extra premie.

Wat betaalt u uiteindelijk zelf voor een bril of lenzen?

Bij een gewone bril is de rekening meestal eenvoudig: de basisverzekering betaalt niets en u betaalt de kosten zelf, tenzij u een aanvullende verzekering hebt die een deel vergoedt.

Bij medische contactlenzen en sommige medische brillenglazen ligt het ingewikkelder. Daar kan sprake zijn van een vergoeding vanuit de basisverzekering, maar ook van een eigen bijdrage en eventueel het verplichte eigen risico.

Het helpt daarom om drie bedragen uit elkaar te houden:

  • wat het hulpmiddel daadwerkelijk kost;

  • wat de zorgverzekeraar maximaal vergoedt;

  • wat u volgens de regels zelf moet betalen.

Eigen bijdrage en eigen risico zijn niet hetzelfde

Een eigen bijdrage is een bedrag dat u volgens de regels zelf moet betalen voor bepaalde zorg of hulpmiddelen. Het eigen risico is het bedrag dat u eerst zelf betaalt voor veel zorg uit de basisverzekering.

Bij medische contactlenzen of bepaalde optische hulpmiddelen kunnen beide een rol spelen.

Een aanvullende verzekering kan soms een wettelijke eigen bijdrage geheel of gedeeltelijk vergoeden, afhankelijk van de polis. Het verplichte eigen risico wordt daar niet zomaar door weggenomen.

Vraag de vergoeding op voordat u iets bestelt

De beste manier om verrassingen te voorkomen is eigenlijk heel simpel: vraag vooraf wat u precies vergoed krijgt.

Geef daarbij zo nodig het type lens, de medische indicatie of de offerte van de opticien door. Vraag niet alleen “wordt een bril vergoed?”, maar bijvoorbeeld:

“Wat krijg ik in mijn situatie maximaal vergoed, hoe vaak kan ik deze vergoeding gebruiken en welke kosten moet ik zelf betalen?”

Dat levert veel meer bruikbare informatie op.

Wanneer is een aanvullende verzekering voor bril of lenzen verstandig?

Een aanvullende verzekering is vooral interessant wanneer u verwacht de vergoeding daadwerkelijk te gebruiken. Wie bijvoorbeeld ieder jaar of om de paar jaar een nieuwe bril nodig heeft, kan er voordeel van hebben.

Maar ook dan is rekenen verstandig. Tel de premie voor de hele periode bij elkaar op en vergelijk die met de vergoeding die u waarschijnlijk krijgt.

Heeft u maar af en toe een nieuwe bril nodig, dan kan zelf betalen goedkoper zijn. Zeker wanneer de aanvullende verzekering vooral vanwege de brillenvergoeding wordt afgesloten.

Veelgestelde vragen over brillen, lenzen en de zorgverzekering

Wordt een gewone bril vergoed vanuit de basisverzekering?

Nee. Een gewone bril, inclusief montuur en normale brillenglazen, wordt niet vanuit de basisverzekering vergoed. Voor sommige kinderen met een specifieke medische indicatie geldt een uitzondering.

Worden gewone contactlenzen vergoed?

Nee. Gewone contactlenzen worden niet vanuit de basisverzekering vergoed. Bij een medische indicatie kunnen contactlenzen onder voorwaarden wel onder de basisverzekering vallen.

Worden lenzen bij een hoge oogsterkte vergoed?

Dat kan. Een zeer hoge refractieafwijking kan onderdeel zijn van de medische criteria voor vergoeding van contactlenzen. De precieze voorwaarden moeten wel worden gehaald.

Wordt een kinderbril vergoed?

Voor kinderen onder de 18 jaar kan onder strikte medische voorwaarden een deel van de kosten van brillenglazen vanuit de basisverzekering worden vergoed. Het montuur valt daar niet onder.

Vergoedt een aanvullende verzekering een bril?

Dat kan. Veel aanvullende verzekeringen bieden een vergoeding voor brillen en/of contactlenzen. Het bedrag, de frequentie en de voorwaarden verschillen per verzekeraar en pakket.

Kan een aanvullende verzekering ook de eigen bijdrage vergoeden?

Dat is afhankelijk van de aanvullende verzekering. Controleer daarom niet alleen of er een vergoeding voor brillen en lenzen is, maar ook welke medische hulpmiddelen en eigen bijdragen daar precies onder vallen.

Is een aanvullende verzekering voor een bril altijd voordelig?

Nee. Vergelijk de totale premie met de vergoeding die u daadwerkelijk verwacht te gebruiken. Een hoge brillenvergoeding kan minder aantrekkelijk zijn wanneer u daarvoor veel extra premie betaalt.

Geldt het eigen risico voor een bril?

Voor een gewone bril is dat niet aan de orde, omdat deze niet uit de basisverzekering wordt vergoed. Bij medische hulpmiddelen die wel uit de basisverzekering worden vergoed, kan het verplichte eigen risico wel gelden. Voor bepaalde kinderbrillenglazen geldt geen eigen risico.

Kan ik mijn bril gewoon bij iedere opticien kopen?

Voor een gewone bril kunt u zelf bepalen waar u deze koopt. Bij een vergoeding uit een aanvullende verzekering kunnen echter voorwaarden gelden. Controleer daarom vooraf de polisvoorwaarden als u zeker wilt weten dat uw aankoop voor vergoeding in aanmerking komt.