Vaccinaties zijn er in allerlei soorten. Sommige vaccinaties krijgt u gratis via de overheid, terwijl u andere zelf moet betalen. In bepaalde situaties betaalt de basisverzekering de vaccinatie en soms kunt u de kosten vergoed krijgen uit een aanvullende zorgverzekering.
Dat maakt de vraag “wordt mijn vaccinatie vergoed?” minder eenvoudig dan het op het eerste gezicht lijkt. Het hangt vooral af van de reden waarom u de prik krijgt. Gaat het om een vaccinatie uit een landelijk programma, heeft u vanwege een medische aandoening extra bescherming nodig, gaat u op reis of wilt u zich op eigen initiatief laten vaccineren? Voor iedere situatie gelden andere regels.
Inhoudsopgave
-
Wanneer betaalt de overheid een vaccinatie?
-
Wanneer vergoedt de basisverzekering een vaccinatie?
-
Welke vaccinaties vallen meestal niet onder de basisverzekering?
-
Vergoeding van reisvaccinaties
-
Kan een aanvullende verzekering vaccinaties vergoeden?
-
Waar moet u op letten bij een vaccinatievergoeding?
-
Vaccinatie vanwege werk of beroep
-
Veelgestelde vragen over vaccinaties en de zorgverzekering
Wanneer betaalt de overheid een vaccinatie?
Een belangrijk onderscheid is dat een aantal vaccinaties helemaal niet via de zorgverzekering loopt. Deze worden door de overheid aangeboden aan bepaalde groepen. U hoeft daarvoor dus geen aanvullende verzekering te hebben.
Het bekendste voorbeeld is het Rijksvaccinatieprogramma. Daarin worden kinderen en jongeren beschermd tegen verschillende ernstige infectieziekten. Het programma omvat onder andere vaccinaties tegen kinkhoest, mazelen, meningokokken en HPV. Ook bepaalde vaccinaties tijdens de zwangerschap vallen hieronder.
Ook de jaarlijkse griepprik wordt aan bepaalde groepen gratis aangeboden. Daarbij gaat het onder andere om mensen vanaf 60 jaar en mensen met bepaalde medische aandoeningen waardoor de kans op ernstige gevolgen van griep groter is. De huisarts of instellingsarts nodigt mensen uit die voor de gratis griepprik in aanmerking komen.
Voor de pneumokokkenprik bestaat eveneens een landelijk programma voor bepaalde leeftijdsgroepen. Wie voor deze vaccinatie wordt uitgenodigd, betaalt daar zelf geen zorgkosten voor en het verplichte eigen risico geldt niet.
Hetzelfde geldt voor vaccinaties die vanuit een overheidsprogramma worden aangeboden bij bijvoorbeeld een landelijke of regionale uitbraak. Ook deze vaccinaties worden niet eerst van uw eigen risico afgetrokken.
Een gratis vaccinatie is niet hetzelfde als een vergoeding uit de basisverzekering
Dit verschil is vooral belangrijk als u uw zorgverzekering vergelijkt.
Een vaccinatie kan namelijk gratis zijn zonder dat de basisverzekering de rekening betaalt. De overheid kan de vaccinatie rechtstreeks vanuit een publiek vaccinatieprogramma bekostigen.
Krijgt u een uitnodiging voor een vaccinatieprogramma, dan hoeft u dus meestal niet te kijken of uw zorgverzekering hiervoor een vergoeding heeft. De vaccinatie wordt dan buiten uw zorgverzekering om geregeld.
Wanneer vergoedt de basisverzekering een vaccinatie?
De basisverzekering kan sommige vaccinaties vergoeden wanneer er een medische reden voor bestaat. Het gaat dan om individuele preventie: de vaccinatie is niet alleen bedoeld voor iedereen in een bepaalde leeftijdsgroep, maar specifiek voor iemand die door een ziekte of behandeling extra risico loopt.
Een voorbeeld is iemand met een verminderde afweer door een aandoening of door medicijnen. Voor zulke medische risicogroepen kunnen bepaalde vaccinaties medisch noodzakelijk zijn. Welke vaccinatie nodig is, hangt af van de persoonlijke situatie.
De basisverzekering vergoedt dus niet zomaar iedere vaccinatie die een arts verstandig vindt. Er moet sprake zijn van een medische indicatie en de vaccinatie moet aan de voorwaarden van de basisverzekering voldoen.
Vaccinatie bij de huisarts
Wanneer een vaccinatie vanwege een medische indicatie via de huisarts wordt gegeven, kan het consult uit de basisverzekering worden vergoed. Voor het vaccin zelf gelden aanvullende voorwaarden. Het vaccin moet bijvoorbeeld voor de betreffende situatie voor vergoeding in aanmerking komen en opgenomen zijn in het Geneesmiddelenvergoedingssysteem.
Voor het vaccin zelf kan het verplichte eigen risico gelden. Dat is anders bij vaccinaties die u via een overheidsprogramma krijgt: daarvoor geldt het eigen risico niet.
Dit verschil kan behoorlijk belangrijk zijn. Een vaccinatie kan dus wel onder de basisverzekering vallen, terwijl u toch een bedrag zelf moet betalen omdat uw eigen risico nog niet is gebruikt.
Vaccinatie in het ziekenhuis
Soms maakt een vaccinatie deel uit van een behandeling in het ziekenhuis. Dat kan bijvoorbeeld voorkomen bij patiënten die door een medische behandeling een verhoogd infectierisico hebben.
In zo’n situatie kan de vaccinatie onderdeel zijn van de medisch-specialistische zorg. De kosten kunnen dan onder de basisverzekering vallen en het verplichte eigen risico kan van toepassing zijn.
Welke vaccinaties vallen meestal niet onder de basisverzekering?
Veel vaccinaties die u op eigen initiatief laat zetten, worden niet vanuit de basisverzekering betaald.
Denk bijvoorbeeld aan een vaccinatie tegen gordelroos wanneer u niet tot een groep behoort waarvoor deze vaccinatie via een publiek programma of vanwege een medische indicatie wordt verstrekt. Ook vaccinaties tegen bijvoorbeeld waterpokken kunnen buiten de basisverzekering vallen.
Hetzelfde geldt meestal voor vaccinaties die u uitsluitend wilt omdat u extra beschermd wilt zijn, zonder dat daar een medische indicatie of overheidsprogramma voor bestaat.
In zulke gevallen betaalt u het vaccin en eventuele kosten voor het consult zelf. Een aanvullende verzekering kan soms uitkomst bieden.
Niet iedere vaccinatie is automatisch aanvullend verzekerd
Hier gaat het bij het vergelijken van zorgverzekeringen nogal eens mis.
Een aanvullende verzekering kan bijvoorbeeld “vaccinaties” vergoeden, maar daar kunnen voorwaarden aan zitten. Het kan gaan om een maximumbedrag per jaar, een percentage van de kosten of alleen om bepaalde soorten vaccinaties.
Een aanvullende verzekering met een vergoeding van bijvoorbeeld €100 voor vaccinaties klinkt aantrekkelijk, maar als u daarvoor een veel hogere aanvullende premie betaalt en verder nauwelijks iets uit het pakket gebruikt, bent u financieel misschien helemaal niet voordeliger uit.
Kijk daarom niet alleen naar de hoogte van de vergoeding, maar ook naar de premie en de voorwaarden.
Vergoeding van reisvaccinaties
Reisvaccinaties vormen een aparte categorie. Gaat u bijvoorbeeld naar een land waar vaccinaties tegen hepatitis A, buiktyfus, gele koorts of andere infectieziekten worden geadviseerd, dan worden deze vaccinaties niet vanuit de basisverzekering vergoed.
De kosten zijn in principe voor uzelf. Een aanvullende zorgverzekering kan echter een vergoeding bieden voor reisvaccinaties.
Dat kan interessant zijn als u regelmatig naar het buitenland reist of meerdere vaccinaties nodig heeft. Bij een eenmalige reis is het verstandig om eerst te rekenen voordat u speciaal hiervoor een aanvullende verzekering afsluit.
Let niet alleen op de prijs van het vaccin
Bij reisvaccinaties betaalt u soms meer dan alleen het vaccin.
Er kan bijvoorbeeld een consult of reisadvies worden berekend. Ook kunnen meerdere prikken nodig zijn en kan voor sommige vaccinaties een vervolgdosis nodig zijn.
Daarom is het verstandig om vooraf te vragen wat de totale kosten zijn. Een aanvullende verzekering die alleen het vaccin vergoedt, hoeft namelijk niet automatisch ook alle kosten rond de vaccinatie te vergoeden.
Waar kunt u een reisvaccinatie halen?
Voor reisvaccinaties kunt u onder andere terecht bij een GGD, huisarts of vaccinatiecentrum. Niet iedere verzekeraar stelt daarbij dezelfde voorwaarden.
Het kan bijvoorbeeld uitmaken welke zorgverlener de vaccinatie geeft. Controleer daarom vóór de afspraak of uw aanvullende verzekering de gekozen aanbieder accepteert.
Een veelgemaakte fout is eerst de vaccinatie halen en pas daarna de polis bekijken. Dat kan vervelend uitpakken als blijkt dat de verzekeraar alleen vaccinaties bij bepaalde zorgverleners vergoedt.
Kan een aanvullende verzekering vaccinaties vergoeden?
Ja. Aanvullende verzekeringen kunnen een vergoeding bieden voor vaccinaties die niet vanuit de basisverzekering of een overheidsprogramma worden betaald.
De voorwaarden worden door de zorgverzekeraar zelf bepaald. Daardoor kunnen de verschillen behoorlijk groot zijn.
De ene aanvullende verzekering kan bijvoorbeeld een vast maximumbedrag per jaar geven, terwijl een andere verzekering een percentage van de kosten vergoedt. Ook kan er onderscheid worden gemaakt tussen reisvaccinaties en andere vaccinaties.
Bereken of aanvullend verzekeren wel voordelig is
Stel dat u voor een bepaalde reis €120 aan vaccinaties en consultkosten verwacht. Als een aanvullende verzekering daarvoor maximaal €100 vergoedt, lijkt zo’n verzekering interessant.
Maar stel dat de aanvullende verzekering u gedurende het hele jaar €15 per maand extra kost. Dan betaalt u €180 aan premie om maximaal €100 terug te krijgen. Alleen voor de vaccinaties is dat natuurlijk geen goede deal.
Het wordt anders als u ook andere vergoedingen uit hetzelfde aanvullende pakket verwacht te gebruiken.
Een goede vergelijking kijkt daarom niet alleen naar “welke verzekering vergoedt vaccinaties?”, maar vooral naar:
-
de premie van het aanvullende pakket;
-
het maximale bedrag dat wordt vergoed;
-
of de vergoeding per kalenderjaar geldt;
-
of alle vaccinaties worden vergoed of alleen reisvaccinaties;
-
of het consult en de toedieningskosten meetellen;
-
welke zorgverleners zijn toegestaan;
-
of er voorwaarden of wachttijden gelden.
Let op een maximum per jaar
Een bedrag als “100% vergoeding” zegt op zichzelf weinig.
Er kan bijvoorbeeld staan dat vaccinaties voor 100% worden vergoed, terwijl er een maximum per jaar geldt. Heeft u meerdere vaccinaties nodig, dan kan het maximale bedrag sneller bereikt zijn dan u denkt.
Ook kan een vergoeding gelden voor alle vaccinaties samen. Het is dus niet vanzelfsprekend dat u bijvoorbeeld €100 voor reisvaccinaties én nog eens €100 voor een andere vaccinatie krijgt.
Kijk altijd naar de exacte omschrijving in de polisvoorwaarden.
Waar moet u op letten bij een vaccinatievergoeding?
De beste keuze is niet automatisch de aanvullende verzekering met de hoogste vaccinatievergoeding. Vooral bij vaccinaties zijn de voorwaarden belangrijk.
Controleer voordat u een verzekering afsluit of de vaccinatie die u nodig hebt daadwerkelijk onder de vergoeding valt. “Preventieve zorg” of “vaccinaties” kan namelijk een ruimere omschrijving lijken dan wat er uiteindelijk wordt vergoed.
Let daarnaast op de volgende punten.
Controleer wie de vaccinatie mag geven
Sommige aanvullende verzekeringen stellen eisen aan de zorgverlener. Een vaccinatie die u bij een bepaalde kliniek of aanbieder laat zetten, kan daardoor anders worden behandeld dan een vaccinatie bij een gecontracteerde of erkende aanbieder.
Kijk of het consult wordt vergoed
Bij een vaccinatie kunnen verschillende kosten worden gemaakt. Denk aan het vaccin, het toedienen ervan en een eventueel consult of reisadvies.
Ga er niet zonder meer vanuit dat één vergoeding al deze kosten dekt.
Controleer het maximale bedrag
Een vergoeding van 100% kan aantrekkelijk klinken, maar een maximum van bijvoorbeeld €75 of €100 maakt in de praktijk veel verschil wanneer u meerdere prikken nodig hebt.
Kijk wanneer u de verzekering moet afsluiten
Een aanvullende verzekering afsluiten op het moment dat u al weet dat u binnenkort meerdere dure vaccinaties nodig hebt, is niet altijd mogelijk of voordelig. Zorgverzekeraars kunnen voorwaarden stellen aan toelating, de ingangsdatum of het moment waarop een aanvullende verzekering kan worden gewijzigd.
Wacht daarom niet tot vlak voor vertrek als u weet dat u vaccinaties nodig hebt.
Controleer ook uw bestaande verzekering
Hebt u al een aanvullende verzekering? Kijk dan eerst wat daarin staat voordat u een nieuw pakket afsluit.
Soms zit een vergoeding voor vaccinaties al in een pakket waar u om een andere reden voor verzekerd bent. Een tweede verzekering afsluiten is dan uiteraard niet nodig.
Vergeet het eigen risico niet
Voor vaccinaties uit een overheidsprogramma geldt het eigen risico niet. Bij bepaalde vaccinaties die vanuit de basisverzekering worden vergoed, kan het eigen risico wel worden aangesproken. Voor vaccinaties die u volledig zelf betaalt of die via een aanvullende verzekering worden vergoed, geldt het eigen risico van de basisverzekering niet.
Dit is een belangrijk verschil tussen een vaccinatie uit het Rijksvaccinatieprogramma, een medisch noodzakelijke vaccinatie en een reisvaccinatie.
Vaccinatie vanwege werk of beroep
Werkt u in een beroep waarbij u een verhoogd risico loopt op een infectie, dan kan de vaccinatie onder de verantwoordelijkheid van uw werkgever vallen.
Dat kan bijvoorbeeld spelen in de zorg, kinderopvang of bepaalde andere beroepen waarbij besmettingsgevaar een rol speelt. Werkgevers moeten binnen hun arbobeleid rekening houden met risico’s op besmetting en de noodzakelijke bescherming. Voor werknemers kunnen de kosten van noodzakelijke vaccinaties daarom voor rekening van de werkgever komen.
Bent u zzp’er, dan ligt dit anders. In dat geval betaalt u vaccinaties die u voor uw werk nodig hebt in principe zelf.
Ook hier is het dus verstandig om eerst te kijken waarom de vaccinatie nodig is. Misschien hoeft u de kosten helemaal niet bij uw zorgverzekering neer te leggen.
Veelgestelde vragen over vaccinaties en de zorgverzekering
Worden vaccinaties vergoed door de basisverzekering?
Sommige vaccinaties wel. Dat geldt vooral wanneer er vanwege een medische aandoening of behandeling een medische indicatie bestaat. Daarnaast worden veel vaccinaties via overheidsprogramma’s gratis aangeboden. Niet iedere gratis vaccinatie valt dus onder de basisverzekering.
Worden reisvaccinaties vergoed door de basisverzekering?
Nee, reisvaccinaties worden in principe niet vanuit de basisverzekering vergoed. Een aanvullende verzekering kan soms wel een vergoeding geven.
Wordt de griepprik vergoed?
Voor bepaalde groepen wordt de griepprik gratis aangeboden via het Nationaal Programma Grieppreventie. Dit geldt onder andere voor mensen van 60 jaar en ouder en mensen met bepaalde medische aandoeningen.
Wordt de pneumokokkenprik vergoed?
De pneumokokkenprik wordt voor bepaalde leeftijdsgroepen aangeboden via het landelijke vaccinatieprogramma. Ook mensen met bepaalde medische risicofactoren kunnen ervoor in aanmerking komen. Wie buiten deze groepen valt en toch een pneumokokkenvaccinatie wil, betaalt deze in principe zelf, tenzij een andere vergoeding van toepassing is.
Wordt een vaccinatie tegen gordelroos vergoed?
Een vaccinatie tegen gordelroos wordt niet standaard aan iedereen gratis aangeboden. Wie de vaccinatie op eigen verzoek wil laten uitvoeren, betaalt deze in principe zelf. Een aanvullende verzekering kan in sommige gevallen een vergoeding bieden.
Valt een vaccinatie onder het eigen risico?
Dat hangt af van de manier waarop u de vaccinatie krijgt. Voor vaccinaties uit overheidsprogramma’s geldt het eigen risico niet. Bij bepaalde medisch geïndiceerde vaccinaties die vanuit de basisverzekering worden vergoed, kan het eigen risico wel gelden. Reisvaccinaties en vaccinaties die u op eigen verzoek laat geven, betaalt u doorgaans zelf en vallen niet onder het eigen risico.
Is een aanvullende verzekering voor vaccinaties verstandig?
Dat hangt vooral af van de kosten die u verwacht te maken. Voor één goedkope vaccinatie kan zelf betalen voordeliger zijn dan een heel jaar een aanvullende verzekering betalen. Hebt u meerdere vaccinaties nodig of gebruikt u ook andere vergoedingen uit hetzelfde aanvullende pakket, dan kan aanvullend verzekeren wel interessant zijn.
De belangrijkste tip is daarom: kijk niet alleen naar de vaccinatievergoeding, maar vergelijk de totale premie van het aanvullende pakket met de vergoedingen die u daadwerkelijk verwacht te gebruiken.