Een zorgverzekering voor kinderen werkt in Nederland anders dan een zorgverzekering voor volwassenen. Kinderen tot 18 jaar betalen bijvoorbeeld geen premie voor de basisverzekering en hebben geen eigen risico. Toch betekent dat niet dat alle zorg voor een kind automatisch gratis is. Vooral bij een beugel, bril, extra fysiotherapie of bepaalde hulpmiddelen kunnen de voorwaarden behoorlijk verschillen.
Ook is het belangrijk om goed te kijken bij welke ouder een kind op de zorgverzekering staat. Dat lijkt misschien een detail, maar het kan behoorlijk wat uitmaken wanneer je gebruik wilt maken van een aanvullende verzekering.
In dit artikel leggen we uit hoe de zorgverzekering voor kinderen werkt, wat er vanuit de basisverzekering wordt vergoed en welke zaken je als ouder zelf in de gaten moet houden.
Inhoudsopgave
- Zorgverzekering voor kinderen tot 18 jaar
- Je kind aanmelden na de geboorte
- Bij welke ouder verzeker je je kind?
- Wat wordt voor kinderen vergoed?
- Aanvullende verzekering, tandarts en beugel
- Eigen risico, eigen bijdrage en andere kosten
- Wat verandert er als je kind 18 wordt?
Zorgverzekering voor kinderen tot 18 jaar
In Nederland moet ook een kind een zorgverzekering hebben. Het kind krijgt echter geen eigen premie voor de basisverzekering zolang het jonger is dan 18 jaar. Je kind wordt bijgeschreven op de polis van een van de ouders.
Daarvoor hoef je dus geen aparte maandelijkse zorgpremie te betalen.
Ook het verplichte eigen risico geldt niet voor kinderen onder de 18 jaar. Wordt je kind bijvoorbeeld in het ziekenhuis behandeld of krijgt het medicijnen uit de basisverzekering, dan wordt het eigen risico niet bij het kind in rekening gebracht.
Dat is een belangrijk verschil met volwassenen.
Een kind heeft wel een eigen zorgverzekering
Dat kinderen gratis zijn meeverzekerd, betekent niet dat zij zonder zorgverzekering zijn. Je moet je kind daadwerkelijk aanmelden bij een zorgverzekeraar.
Je kunt daarvoor de verzekeraar van de vader of moeder gebruiken. Het hoeft dus niet automatisch dezelfde verzekeraar te zijn als die van de ouder bij wie het kind woont.
De basisverzekering is voor ieder kind in grote lijnen hetzelfde. De overheid bepaalt namelijk wat er in het basispakket zit. De verschillen tussen zorgverzekeraars zitten vooral in de polisvorm, gecontracteerde zorg en aanvullende verzekeringen.
Gratis betekent niet dat iedere behandeling wordt vergoed
Dit is een veelgemaakte denkfout.
Voor kinderen is de basisverzekering premievrij en geldt geen eigen risico, maar dat betekent niet dat iedere behandeling of ieder hulpmiddel volledig wordt betaald. Zorg die buiten het basispakket valt, moet je zelf betalen of aanvullend verzekeren.
Een gewone bril is daar een goed voorbeeld van. Ook orthodontie, oftewel een beugel, valt niet standaard onder de basisverzekering voor kinderen.
Het loont daarom om bij een verwachte behandeling eerst te kijken naar de vergoeding en niet alleen naar de vraag of je kind jonger dan 18 is.
Je kind aanmelden na de geboorte
Na de geboorte moet je je baby aanmelden bij een zorgverzekeraar. Dat moet binnen vier maanden.
Je mag zelf bepalen bij welke verzekeraar je de baby aanmeldt. Dat hoeft dus niet per se de verzekeraar van de moeder te zijn. In veel gezinnen wordt het kind automatisch op de polis van de moeder gezet, maar daar is geen algemene verplichting voor.
Waarom die vier maanden belangrijk zijn
Meld je een baby op tijd aan, dan wordt de verzekering voor de periode vanaf de geboorte geregeld. Wacht je te lang, dan kun je problemen krijgen met de vergoeding van zorg die in de tussentijd is gebruikt.
Daarom is het verstandig om de aanmelding niet uit te stellen tot de laatste week van de termijn. Na een bevalling is er al genoeg te regelen en een kind aanmelden bij de zorgverzekeraar is meestal in een paar minuten gedaan.
Een praktische tip: zet het aanmelden van je baby op hetzelfde lijstje als de geboorteaangifte, kinderbijslag en andere zaken die na de geboorte moeten worden geregeld.
Ook bij adoptie of een verandering van gezinssituatie
Niet alleen bij een geboorte kan een kind op een zorgpolis worden bijgeschreven. Ook wanneer een kind later in een gezin komt wonen, kan een wijziging van de verzekering nodig zijn.
Bij een scheiding is het bijvoorbeeld belangrijk om opnieuw te kijken op welke polis het kind staat. Een kind kan niet tegelijkertijd als verzekerde op de polis van beide ouders worden bijgeschreven.
Bij welke ouder verzeker je je kind?
Bij twee ouders met verschillende zorgverzekeringen is het verstandig om hier even bij stil te staan.
Je mag zelf kiezen bij welke ouder het kind op de zorgverzekering wordt gezet. Dat kan financieel interessant zijn wanneer de ouders verschillende aanvullende verzekeringen hebben.
Stel dat de ene ouder alleen een basisverzekering heeft en de andere ouder een aanvullende verzekering met een ruime vergoeding voor fysiotherapie of orthodontie. Dan kan het gunstiger zijn om het kind bij die tweede ouder op de polis te zetten.
Kijk vooral naar de aanvullende verzekering
Voor de basisverzekering maakt het meestal weinig verschil welke ouder je kiest. Het basispakket wordt immers door de overheid vastgesteld.
De verschillen ontstaan vooral bij aanvullende verzekeringen.
Denk bijvoorbeeld aan:
- fysiotherapie;
- orthodontie;
- brillen en contactlenzen;
- bepaalde hulpmiddelen;
- alternatieve zorg;
- aanvullende tandheelkundige zorg.
De precieze voorwaarden verschillen per verzekeraar en per aanvullend pakket. Een kind profiteert bovendien niet automatisch van iedere aanvullende dekking van beide ouders. Daarom is het verstandig om de polisvoorwaarden van beide ouders naast elkaar te leggen.
Kinderen van gescheiden ouders
Ook na een scheiding kan een kind op de polis van een van beide ouders blijven staan.
Het hoeft dus niet automatisch de zorgverzekering van de ouder te gebruiken bij wie het kind woont. Wel kan dat in de praktijk handig zijn, bijvoorbeeld omdat die ouder de meeste afspraken regelt.
Een interessante mogelijkheid wordt soms over het hoofd gezien: de ouders kunnen ieder hun eigen zorgverzekering houden en alleen voor het kind bekijken welke polis de beste aanvullende dekking biedt.
Kijk daarbij niet alleen naar de hoogste vergoeding. Een verzekering met bijvoorbeeld €1.000 vergoeding voor orthodontie klinkt aantrekkelijk, maar als daarvoor een hoge aanvullende premie moet worden betaald of een wachttijd geldt, kan het voordeel kleiner zijn dan gedacht.
Wat wordt voor kinderen vergoed?
De basisverzekering biedt voor kinderen een brede dekking. Daaronder vallen onder meer huisartsenzorg, ziekenhuiszorg, medicijnen en veel vormen van medische en paramedische zorg.
Voor kinderen geldt bovendien geen eigen risico voor zorg die vanuit de basisverzekering wordt vergoed.
Toch verschillen de voorwaarden per soort zorg.
Tandarts voor kinderen
Voor kinderen tot 18 jaar wordt een groot deel van de reguliere mondzorg uit de basisverzekering vergoed.
Denk aan periodieke controles en veel voorkomende behandelingen, zoals het vullen van gaatjes. Ook bepaalde behandelingen door een mondhygiënist vallen onder de regeling.
Daarvoor is dus geen aparte tandartsverzekering nodig.
Dat is een van de redenen waarom een speciale tandartsverzekering voor een kind vaak helemaal niet nodig is.
De beugel is een ander verhaal
Een orthodontist is iets anders dan de gewone tandarts. Een beugel wordt voor kinderen normaal gesproken niet vanuit de basisverzekering vergoed.
Alleen in bijzondere medische situaties kan orthodontische zorg wel vanuit de basisverzekering worden vergoed, bijvoorbeeld bij bepaalde ernstige ontwikkelings- of groeistoornissen.
Voor een reguliere beugel moet je daarom meestal kijken naar een aanvullende verzekering voor orthodontie.
Daar zit een belangrijke valkuil. Je kunt niet altijd vlak voordat de beugel wordt geplaatst nog snel een verzekering afsluiten en vervolgens verwachten dat alle kosten worden vergoed. Sommige verzekeringen hebben een wachttijd, een medische acceptatie of andere voorwaarden.
Als je verwacht dat je kind orthodontie nodig heeft, is het daarom verstandig om ruim van tevoren naar de mogelijkheden te kijken.
Fysiotherapie voor kinderen
Voor kinderen is de vergoeding voor fysiotherapie ruimer dan voor volwassenen.
Bij een aandoening die niet op de lijst met chronische aandoeningen staat, worden voor kinderen jonger dan 18 jaar maximaal 9 behandelingen per jaar vergoed. Als dat niet voldoende is, kunnen onder voorwaarden nog maximaal 9 extra behandelingen worden vergoed binnen een periode van maximaal 12 maanden.
Bij bepaalde chronische aandoeningen gelden andere regels.
Het is dus niet juist om simpelweg te zeggen dat kinderen “onbeperkt fysiotherapie” krijgen. De vergoeding hangt af van de aandoening en de omstandigheden.
Een aanvullende verzekering kan soms interessant zijn wanneer je verwacht dat je kind vaker fysiotherapie nodig heeft.
Logopedie, ergotherapie en diëtetiek
Ook verschillende andere vormen van zorg kunnen vanuit de basisverzekering worden vergoed wanneer daar een medische reden voor is.
Bij logopedie gaat het bijvoorbeeld om problemen met spraak, taal, stem, gehoor of slikken wanneer er een medisch doel is.
Ergotherapie kan worden ingezet wanneer een kind door lichamelijke of psychische problemen moeite heeft met dagelijkse activiteiten of functioneren.
Ook diëtetiek kan vanuit de basisverzekering worden vergoed wanneer er een medisch doel is. Het gaat dan dus niet simpelweg om algemene voedingsadviezen omdat een kind wat gezonder zou moeten eten.
Bij dit soort zorg is het verstandig vooraf te controleren wat precies onder de basisverzekering valt en of je een verwijzing nodig hebt.
Aanvullende verzekering, tandarts en beugel
De aanvullende verzekering is niet verplicht. Toch kan deze voor kinderen interessant zijn wanneer je verwacht dat bepaalde zorgkosten eraan komen.
Het belangrijkste is om niet automatisch een zo uitgebreid mogelijk pakket te kiezen. Kijk eerst welke kosten je daadwerkelijk verwacht.
Wanneer is aanvullend verzekeren interessant?
Stel dat je kind gezond is, weinig zorg gebruikt en geen bijzondere behandelingen nodig heeft. Dan kan een uitgebreide aanvullende verzekering uiteindelijk meer kosten dan de zorg die je eruit haalt.
Dat verandert wanneer je bijvoorbeeld al weet dat je kind binnenkort een orthodontische behandeling nodig heeft.
Dan moet je niet alleen naar het maximale bedrag van de vergoeding kijken. Controleer ook:
- wanneer de dekking ingaat;
- of er een wachttijd geldt;
- of er een maximumvergoeding is;
- of de vergoeding per jaar of voor de hele behandelperiode geldt;
- of er een medische acceptatie geldt;
- of de premie in verhouding staat tot de verwachte vergoeding.
Dat laatste wordt nogal eens vergeten.
Een aanvullende verzekering van bijvoorbeeld €25 per maand kost op jaarbasis €300. Een vergoeding van €500 klinkt dan mooi, maar als je er maar €200 daadwerkelijk aan extra vergoeding uithaalt, is de verzekering financieel minder interessant dan het op het eerste gezicht lijkt.
Bril en contactlenzen
Een gewone bril of gewone contactlenzen worden voor kinderen normaal gesproken niet uit de basisverzekering vergoed.
Sommige aanvullende verzekeringen geven hiervoor wel een vergoeding. De bedragen verschillen sterk per verzekeraar.
Ook hier is vergelijken belangrijk. Een vergoeding voor een bril klinkt aantrekkelijk, maar soms krijg je slechts eenmaal per twee of drie jaar een relatief klein bedrag.
Als je kind een bril nodig heeft, kan het daarom verstandig zijn om eerst de kosten van de bril te schatten en daarna te bekijken hoeveel de aanvullende verzekering werkelijk toevoegt.
Let op met aanvullende verzekeringen
Bij een aanvullende verzekering bepaalt de verzekeraar zelf de voorwaarden. De overheid bepaalt deze vergoedingen niet.
Dat betekent dat twee verzekeringen die op het eerste gezicht vergelijkbaar lijken in de praktijk behoorlijk van elkaar kunnen verschillen.
Ook kunnen verzekeraars aanvullende voorwaarden stellen aan het gratis meeverzekeren van kinderen. Bij sommige pakketten zijn kinderen gratis meeverzekerd, terwijl voor andere aanvullende pakketten een extra premie kan gelden.
Ga daarom niet alleen af op de naam van een pakket. Kijk naar de daadwerkelijke vergoeding voor de zorg die jouw kind waarschijnlijk nodig heeft.
Eigen risico, eigen bijdrage en andere kosten
Bij de zorgverzekering worden de begrippen eigen risico en eigen bijdrage vaak door elkaar gehaald. Voor kinderen is dat onderscheid extra belangrijk.
Geen eigen risico voor kinderen
Kinderen jonger dan 18 jaar hebben geen verplicht eigen risico.
Dat geldt voor zorg uit de basisverzekering. Ook wanneer een kind bijvoorbeeld naar het ziekenhuis moet of medicijnen uit de basisverzekering krijgt, wordt er geen eigen risico bij het kind in rekening gebracht.
Vanaf de 18e verjaardag verandert dit.
Eigen bijdrage is iets anders
Het ontbreken van eigen risico betekent niet dat iedere zorgkostenpost volledig wordt vergoed.
Voor bepaalde vormen van zorg of hulpmiddelen kan een wettelijke eigen bijdrage gelden. Ook kan het zijn dat een behandeling helemaal niet in het basispakket zit.
Bij kinderen komen zulke situaties minder vaak voor dan bij volwassenen, maar ze bestaan wel.
Het is daarom beter om vóór een dure behandeling te controleren:
- valt de behandeling onder de basisverzekering?
- geldt er een eigen bijdrage?
- is er een maximale vergoeding?
- valt de behandeling eventueel onder een aanvullende verzekering?
Vooral bij hulpmiddelen en bijzondere behandelingen kan dit een verschil maken.
Houd ook rekening met niet-gecontracteerde zorg
Een zorgverzekeraar kan afspraken maken met bepaalde zorgverleners. Bij sommige polisvormen kan de vergoeding lager uitvallen wanneer je naar een niet-gecontracteerde zorgverlener gaat.
Dat is vooral relevant wanneer je kind langdurig wordt behandeld.
Heb je bijvoorbeeld een fysiotherapeut, logopedist of andere behandelaar gevonden waar je graag naartoe wilt, controleer dan vooraf of deze een contract heeft met de zorgverzekeraar.
Zo voorkom je dat je achteraf voor een onverwachte rekening komt te staan.
Wat verandert er als je kind 18 wordt?
De grootste verandering komt zodra je kind 18 jaar wordt.
Tot en met de maand waarin je kind 18 wordt, hoeft er geen premie voor de basisverzekering te worden betaald. Vanaf de maand na de maand waarin het kind 18 is geworden, moet er zelf premie worden betaald.
Ook gaat vanaf dat moment het verplichte eigen risico gelden.
Je kind moet daarom zelf een zorgverzekering hebben. Dat hoeft overigens niet te betekenen dat het kind alles zelf moet regelen. Een ouder mag ook helpen met het afsluiten en beheren van de verzekering.
Zorgtoeslag vanaf 18 jaar
Vanaf 18 jaar kan een jongere zelf zorgtoeslag krijgen als aan de voorwaarden wordt voldaan.
Belangrijk daarbij is dat niet het inkomen van de ouders bepalend is. Voor de zorgtoeslag wordt gekeken naar het inkomen en vermogen van de jongere zelf en, als dat van toepassing is, van een toeslagpartner.
De zorgtoeslag gaat in vanaf de eerste dag van de maand die volgt op de maand waarin iemand 18 is geworden.
Een kind dat bijvoorbeeld op 15 april 18 wordt, betaalt dus vanaf mei premie en kan vanaf mei recht hebben op zorgtoeslag.
Wacht niet tot de 18e verjaardag
Het is slim om een paar weken voor de 18e verjaardag al naar de nieuwe zorgverzekering te kijken.
Dat geeft tijd om niet alleen de premie te vergelijken, maar ook de zorg die waarschijnlijk nodig is.
Voor een gezonde jongere kan een eenvoudige basisverzekering prima passen. Heeft iemand bijvoorbeeld regelmatig fysiotherapie nodig, een beugeltraject dat nog doorloopt of veel tandartskosten, dan kan de keuze anders uitpakken.
Ook is het verstandig om te controleren of de jongere recht heeft op zorgtoeslag. Voor iemand met een laag inkomen kan dat een behoorlijk verschil maken in de uiteindelijke maandelijkse kosten.
Zorgverzekering voor kinderen: zo voorkom je onnodige kosten
Een zorgverzekering voor kinderen is in Nederland gelukkig overzichtelijker dan veel ouders denken. Tot 18 jaar betaal je geen premie voor de basisverzekering en geldt er geen eigen risico. De belangrijkste keuzes zitten daarom niet in de basisverzekering, maar in de aanvullende dekking.
De meest praktische aanpak is om ieder jaar even te kijken welke zorg je kind daadwerkelijk nodig heeft.
Verwacht je geen bijzondere kosten? Dan is een uitgebreide aanvullende verzekering niet vanzelfsprekend nodig.
Verwacht je wel een beugel, een bril, veel fysiotherapie of andere zorg die niet volledig vanuit de basisverzekering wordt vergoed? Kijk dan ruim van tevoren naar de voorwaarden. Vooral bij orthodontie kan te laat overstappen betekenen dat een gewenste vergoeding niet meteen beschikbaar is.
Heb je twee ouders met verschillende zorgverzekeringen, vergelijk dan vooral de aanvullende verzekeringen voordat je beslist bij welke ouder je het kind inschrijft.
En zet bij een kind dat bijna 18 wordt alvast een herinnering in de agenda. Vanaf dat moment verandert er financieel behoorlijk wat: er komt premie bij, het eigen risico gaat gelden en de jongere kan mogelijk zorgtoeslag aanvragen.
Wie die overgang op tijd regelt, voorkomt meestal de bekende situatie waarin een jongere na zijn verjaardag ineens ontdekt dat er helemaal geen eigen zorgverzekering is afgesloten.